Hậu Giang là một trong 8 tỉnh, thành phố (Hải Dương, Hải Phòng, Cần Thơ, Tiền Giang, Vĩnh Long, Đồng Tháp và Bạc Liêu) được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch chọn thí điểm hỗ trợ mở rộng và duy trì mô hình “Can thiệp nhằm giảm tiêu cực của tình trạng phụ nữ kết hôn với người nước ngoài”. Và tỉnh đã chọn xã Vị Thanh (huyện Vị Thủy) làm mô hình thí điểm thực hiện. Nhờ triển khai thực hiện mô hình này từ năm 2008 đến nay, xã Vị Thanh đã giúp cho nhiều gia đình thoát khỏi tư tưởng muốn thoát nghèo nhanh chóng bằng con đường lấy chồng nước ngoài.

Tuy hiểu những tiêu cực trong việc lấy chồng nước ngoài và kết quả của những cuộc hôn nhân không tình yêu, khác hẳn phong tục tập quán, văn hóa, bất đồng ngôn ngữ…, nhưng nhiều cô gái vẫn “nhắm mắt đưa chân”, với ước mơ thoát nghèo. Chị N.T.M., ở xã Vị Thanh bật khóc khi nói chuyện về con gái mình. Do hoàn cảnh quá khó khăn, gia đình phải sống nhờ nhà của người khác, nên em N.T.T. đã giấu chị lấy chồng Hàn Quốc. Một năm em chỉ gọi điện về được một hai lần, chị muốn liên lạc với con đã khó nói chi là việc thăm con. Vì thế, mỗi lần nhớ con là chị M. cũng chỉ biết nhìn hình con cho đỡ nhớ. Chị nói: “Nếu biết trước như vậy thà mẹ con sống cuộc sống thiếu thốn, khó khăn có nhau chứ tôi không bao giờ để nó đi lấy chồng xứ người như vậy, không biết nó sống ra làm sao, có bị ngược đãi không nữa…”. Hay ông P.V.C., ở ấp 5, có 3 người con gái lấy chồng nước ngoài, thì có 2 người đã trở về nước vì không hạnh phúc... Ông Lê Quốc Chiến, cán bộ Tư pháp, Hộ tịch xã Vị Thanh, cho biết: “Trong khoảng thời gian từ năm 2000 đến 2008, phong trào lấy chồng nước ngoài trở nên rầm rộ tại địa phương. Một phần vì muốn giúp gia đình thoát khỏi cảnh nghèo khổ, phần khác là do các chị em nghĩ lấy chồng nước ngoài sẽ có cuộc sống sung sướng, giàu có. Làm nhiệm vụ hộ tịch nên bằng mọi khả năng, tôi cố gắng khuyên và chỉ cho các chị em thấy nhiều gương lấy chồng nước ngoài không được hạnh phúc, bị ngược đãi… để các chị em tránh. Nhưng từ khi được triển khai mô hình “Can thiệp nhằm giảm tiêu cực của tình trạng phụ nữ kết hôn với người nước ngoài” tại xã, tình hình có nhiều thay đổi”.

Chị N.T.M. không dằn được nước mắt mỗi khi nhớ con gái đang ở xứ người.

Với việc thành lập tổ tư vấn xã, 5 câu lạc bộ “Gia đình phát triển bền vững” sinh hoạt định kỳ hàng tháng tại 5 ấp: ấp 1, ấp 5, ấp 7B1, ấp 7B2 và ấp 7A2, đã làm cho mô hình ngày càng đạt hiệu quả, chất lượng. Ông Huỳnh Lê Đức, Trưởng ấp 1, cho biết: “Trước năm 2008, ở ấp có đến 53 trường hợp, nhưng đến năm 2009 chỉ còn 7 trường hợp và cuối năm 2010 chỉ có 2 trường hợp chị em lấy chồng nước ngoài”. Với con số ngày càng giảm đó là tín hiệu đáng mừng cho xã. Bằng nhiều biện pháp tuyên truyền tích cực thông qua các câu lạc bộ gia đình phát triển bền vững, và lồng ghép thêm vào các buổi sinh hoạt của các tổ chức đoàn thể: như Hội Cựu chiến binh, Hội Người cao tuổi, Đoàn Thanh niên, Hội Phụ nữ, câu lạc bộ gia đình trẻ… đã nâng cao dần nhận thức của người dân trong việc gả con cho người nước ngoài. Đồng thời trong những buổi tuyên truyền cũng phối hợp lồng ghép phổ biến pháp luật, nạn bạo hành gia đình, những tệ nạn xã hội… để nâng cao nhận thức trong người dân.

Ông Phạm Việt Khởi, Phó Chủ tịch UBND xã Vị Thanh, chia sẻ: Bằng nhiều biện pháp tuyên truyền hiệu quả, địa phương đã tìm hiểu và nắm bắt tâm lý của người dân tại địa phương, vì thế chủ động gần gũi, tiếp xúc với các hộ gia đình nghèo, khó khăn trên địa bàn để kịp thời tuyên truyền, động viên và có biện pháp hỗ trợ phù hợp. Trong các buổi sinh hoạt của các tổ chức đoàn thể, các câu lạc bộ cũng lồng ghép vào những mô hình kinh tế đạt hiệu quả. Hội Phụ nữ xã cũng hỗ trợ cho chị em phụ nữ vay vốn,…  để bà con có điều kiện phát triển đời sống gia đình. Mặt khác, địa phương cũng phối hợp với các phương tiện thông tin đại chúng phổ biến rộng rãi trong nhân dân. Song song đó, các câu lạc bộ đờn ca tài tử trong xã cũng dàn dựng các trích đoạn, lời ca thể hiện những mặt tiêu cực trong việc lấy chồng nước ngoài như: bị đánh đập, bị bạo hành gia đình, bị mất mọi tự do, sống ràng buộc trong bốn bức tường, hay một mình phải làm việc phục vụ cho cả gia đình chồng, và các công việc không hợp với thuần phong mỹ tục con người…

Với những hiệu quả từ mô hình này, hướng tới xã Vị Thanh sẽ tiếp tục nhân rộng hơn nữa và sẽ có nhiều biện pháp hỗ trợ hợp lý. Mô hình bước đầu mang lại hiệu quả tích cực. Vì thế, rất cần được duy trì và nhân rộng, để góp phần giáo dục, cung cấp những kiến thức hữu ích cho chị em phụ nữ và cho cả gia đình họ, để họ có kiến thức đầy đủ, ý thức hơn trong việc xây dựng gia đình hạnh phúc.

Bài, ảnh: CAO OANH