Một số bệnh ung thư thường gặp ở phụ nữ như: ung thư cổ tử cung (UTCTC) và ung thư vú (UTV). Hai bệnh này sẽ ảnh hưởng rất lớn đến sức khỏe cũng như tính mạng. Tuy nhiên, nếu phát hiện sớm và điều trị kịp thời thì sẽ chữa khỏi. Trao đổi với phóng viên Báo Hậu Giang, bác sĩ Nguyễn Hoàng Lệ Hương, Giám đốc Trung tâm Chăm sóc sức khỏe sinh sản tỉnh Hậu Giang, cho biết:

- Hiện nay, phụ nữ trên thế giới nói chung và phụ nữ Việt Nam nói riêng, bệnh UTCTC và UTV là hai loại bệnh gây tử vong nhiều nhất. Ở Việt Nam, người ta tính trung bình khoảng 2,4 giờ thì có một phụ nữ chết do các bệnh này. Đối với bệnh UTV xuất hiện nhiều ở miền Bắc, còn bệnh UTCTC xuất hiện nhiều ở miền Nam.

* Thưa bác sĩ, nguyên nhân nào dẫn đến hai loại bệnh trên ?

Bác sĩ Nguyễn Hoàng Lệ Hương, Giám đốc Trung tâm Chăm sóc sức khỏe sinh sản tỉnh Hậu Giang.

- Đối với bệnh UTCTC, đây là loại bệnh không phải di truyền. Hiện nay, các nhà khoa học đã chứng minh bệnh này chủ yếu do siêu vi HPV (Human Papillomavirus) gây ra. Hầu hết những phụ nữ có quan hệ tình dục thường xuyên đều có khả năng nhiễm HPV rất cao. Trong số hơn 100 nhóm HPV thì có khoảng 15 nhóm có nguy cơ rất cao gây ra bệnh UTCTC. Những phụ nữ thường xuyên quan hệ tình dục, có chồng sớm, có quan hệ sớm thì sau khi nhiễm HPV, 5 năm sau có nguy cơ cao bị nhiễm mãn tính và sau đó dần dần tiến triển thành tiền ung thư, rồi đến ung thư. Bên cạnh đó, những phụ nữ hút thuốc lá hay chỉ ngửi khói thuốc lá của những người xung quanh cũng có nguy cơ mắc bệnh. Hay những phụ nữ sinh đẻ nhiều lần, viêm cổ tử cung thường xuyên cũng có nguy cơ nhiễm HPV rất cao và dễ dẫn đến bệnh UTCTC. Độ tuổi thường dễ mắc bệnh UTCTC nhất là từ 30 đến 59 tuổi, đỉnh cao là 48 đến 52 tuổi.

Còn bệnh UTV, bênh này được cho là do tiền sử gia đình có người bị UTV. Việc có kinh sớm hoặc mãn kinh sớm hay không cho con bú và một số yếu tố rủi ro khác như: tiền sử xạ trị vùng ngực, béo phì… đều có nguy cơ bị UTV. Vì chúng khó có thể xác định rõ, bất kỳ ai trong chúng ta cũng có thể có nguy cơ mắc bệnh, đặc biệt là khi chúng ta bước vào độ tuổi 40.

* Thưa bác sĩ, triệu chứng của hai loại bệnh này ra sao ?

- UTCTC không xảy ra đột ngột mà âm thầm trải qua các giai đoạn từ nhiễm HPV đến những bất thường ở cổ tử cung, các tổn thương tiền ung thư rồi đến ung thư, kéo dài trung bình từ 10-15 năm. Đặc biệt giai đoạn tiền ung thư hầu như không có triệu chứng gì, do đó các chị em sẽ không nhận biết mình mắc bệnh nếu không đi khám phụ khoa. Khi đã ở những giai đoạn muộn, bệnh nhân có những biểu hiện như ra huyết trắng có mùi hôi, có lẫn máu, chảy máu âm đạo sau giao hợp hoặc sau khi làm việc nặng dù không đang ở chu kỳ kinh nguyệt, hoặc nặng hơn có thể chảy dịch có lẫn máu ở âm đạo kèm theo đau bụng, lưng, vùng chậu và chân. Còn bệnh UTV biểu hiện là chảy dịch ở núm vú, các cục ở vú, sự dày lên của vú, hoặc sự thay đổi màu sắc của da…

* Vậy phòng hai loại bệnh này ra sao, thưa bác sĩ ?

- Đối với bệnh UTCTC thì hiện nay chúng ta đã có cách phòng bằng cách tiêm ngừa UTCTC khi từ 10 đến 25 tuổi hoặc có thể cao hơn. Cách dự phòng nữa là giữ vệ sinh sinh dục sạch sẽ, sử dụng bao cao su trong quan hệ tình dục, hạn chế quan hệ tình dục sớm, quan hệ tình dục chung thủy một vợ môt chồng. Đối với người đã có gia đình từ ba năm trở lên, nên đi xét nghiệm phết tế bào âm đạo cổ tử cung mỗi năm một lần. Nếu như trong ba năm liên tục đều âm tính thì sau đó làm xét nghiệm ba năm một lần cho đến 70 tuổi. Những cách trên sẽ giúp người đã bị nhiễm phát hiện để điều trị sớm, ngăn chặn phát triển thành ung thư xâm lấn, giúp giảm trên 90% nguy cơ mắc bệnh so với việc không áp dụng các biện pháp phòng ngừa.

Còn bệnh UTV thì tầm soát định kỳ thông qua bác sĩ chuyên khoa hay tự kiểm tra vú bằng tay với nhiều tư thế như: đứng trước gương, ngồi hoặc nằm. Tuy nhiên, việc tự khám vú nên thực hiện vào thời gian khoảng 5 đến 10 ngày sau sạch kinh; phụ nữ mãn kinh nên chọn một ngày dễ nhớ để tự khám như ngày đầu tháng. Nếu có biểu hiện bất thường thì chị em hãy đến bệnh viện ngay để được khám và điều trị.

Nếu chị em thấy mình có bất kỳ dấu hiệu nào kể trên thì hãy đến gặp bác sĩ ngay. Không nên coi thường và bỏ qua những triệu chứng này. Khi các triệu chứng bị bỏ qua thì UTCTC và UTV có thời gian tiến triển đến những giai đoạn muộn hơn và việc điều trị sẽ càng khó khăn. Nếu bệnh UTCTC và UTV phát hiện sớm và điều trị kịp thời thì không có di căn và 100% bệnh nhân được điều trị khỏi bệnh và điều trị ít tốn kém.

* Xin cảm ơn bác sĩ về cuộc trao đổi này !

NHẬT TÂN thực hiện